نگاهی به توکل از منظر اسلامی

نگاهی به توکل از منظر اسلامی

توکل : تلاش کردن و نتیجه را به خدا سپردن

این اصل که انسان وظیفه دارد راه درست را انتخاب کند، تلاشش را انجام دهد و نتیجه را به خدا واگذار کند، در سنت اسلامی با مفهوم توکل ارتباط نزدیکی دارد.

توکل در این معنا، منفعلانه نشستن و انتظار کشیدن نیست. انسان وظیفه خود را انجام می‌دهد، از عقل و تجربه کمک می‌گیرد، از دیگران می‌آموزد و سپس می‌پذیرد که همه عوامل و نتایج در اختیار او نیستند.

من در این نگاه یک نکته روان‌شناختی مهم می‌بینم: انسان می‌تواند مسئولیت تلاش خود را بپذیرد، بدون اینکه بار کنترل تمام آینده را بر دوش بکشد.

مثلا فردی که به دنبال اصلاح فرزندش است نمی‌گوید «حتماً فرزندم تغییر خواهد کرد». می‌گوید «من تلاش می‌کنم راه درست را بروم؛ نتیجه هرچه باشد، وظیفه من انتخاب درست است.»

این دو نگرش تفاوت زیادی دارند.